van spelletjesavond tot vuurkorf: hoe je gezelligheid zelf maakt

Gepubliceerd op 4 augustus 2025 om 10:28

Als je aan een Nederlander vraagt wat gezelligheid is, zullen we je vaak een moment of plek omschrijven in plaats van een perfecte definitie geven. Dat komt doordat het woord gezellig geen definitie heeft. Niet écht in ieder geval. Kijk maar naar onderstaande voorbeelden: "gezelligheid is met je vrienden samen op vrijdagavond spelletjes spelen" of "gezelligheid is met kerstmis met je geliefden voor de open haard liedjes zingen"

Maar oke, wat ís gezelligheid dan, naast een gevoel? 

Gezelligheid is een gevoel, dat is honderd procent zeker.  Het is misschien een knus gevoel en het kan ook kneuterig zijn. 
Gevoelens zijn voor iedereen anders en daarom is gezelligheid natuurlijk ontzettend subjectief.
Maar gezelligheid wordt ook gezien als een moment, als een vrolijke kamer of een kat die gezellig op je schoot ligt.

Laten we eerst eens kijken naar het woord 'gezellig'. 
Er zit het woord 'gezel' in, wat vroeger betekende dat je een vriend, makker of reisgenoot had. 
Tegenwoordig wordt het woord gezel amper nog gebruikt, al vind je het soms nog terug in het woord 'metgezel', wat volgens mij een beetje dubbelop is, als je al met je gezel bent.  - ig wordt gegeven aan woorden, en deze kennis komt natuurlijk van het Instituut voor de Nederlandse taal, om deze een adjectief te maken, wat je ook als een bijvoegelijk naamwoord kunt omschrijven.
Gezellig is dan ook zeker een bijvoegelijk naamwoord*, want het zegt iets over een zelfstandig naamwoord: 'Anne heeft een gezellig huis'.

Voor mij is gezelligheid inderdaad vooral het creëren van een moment: een onderzetter gebruiken wanneer je een pan of glas op tafel zet, een mooie thee- of waterkan op tafel zetten en daaruit inschenken, de planten water geven, kaarsjes aan, een mooie pen, knuffelen met een diertje, en zo voort. 

Als kind was gezelligheid voor mij opgehaald worden uit school door mijn moeder, die thuis wat lekkers én een kop thee op tafel zette en daarna vertellen over je dag. Gezelligheid was (is) samen eten, een spelletje spelen, voorgelezen worden en visite krijgen, maar ook na een boswandeling samen een filmpje kijken met een bakje chips er bij.  


Gezelligheid is óók het zijn met anderen, spelletjes spelen aan tafel, diepgaande gesprekken bij de vuurkorf, wandelen op het strand met een geliefde, er is zo veel meer wat we kunnen gebruiken om gezellig te benoemen.

Ga voor jezelf eens na wat jij gezellig vindt en hoe jij gezelligheid in je leven waarborgt en schrijf het ook op! 
Koop desnoods een boekje en schrijf elke dag op wat voor jou gezellige of knusse momentjes waren. Je zal zien dat als je meer gaat letten op wat jij gezellig vindt, je ook meer gaat zien en bewuster én blijer gaat leven en dat kan je echt goed gaan helpen om lekkerder in je vel te zitten. 

 

Liefs.

Wil je nou na al die benamingen over de taal meer weten over hoe ontleden werkt en wat voor regels er zijn?
Bekijk dan deze link van het Instituut voor de Nederlandse taal. 

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.